Trịnh Thanh Thủy-Hà Thanh, Đoá Hương Ca Xanh Ngát

Tin cô từ trần lan ra ngày một xa. Ngày đầu năm mới, sự ra đi của nữ danh ca Hà Thanh như một làn gió thoảng với thế hệ những người không biết đến giọng hát cô. Tuy nhiên với các thính giả mến mộ, nó như một cơn mưa tuyết, bông nõn, rơi nhẹ, nhưng thấm lạnh từ từ.

Báo chí và giới truyền thông trong và ngoài nước đều nhắc nhở tới cô như một mất mát lớn của làng ca nhạc. Những người đã từng tiếp xúc, làm việc và sinh hoạt chung với cô đều chia sẻ những cảm xúc chân thật vừa thương yêu vừa mến phục lại có phần kính ngưỡng. Tiếng hát của cô từng được khen tặng như tiếng hót một con oanh ca hàng đầu xứ Huế hay tiếng hát vượt thời gian trong một CD của Paris By Night mấy năm gần đây.

Với tôi, chỉ qua một lần tiếp xúc, tôi thấy cô như một đóa hoa xanh ngát hương thơm.

 

Tôi gặp cô trong một lần cô bay về Cali để hát thiện nguyện cho một buổi lễ Phật Đản được tổ chức rất lớn ở Orange County cách đây vài năm. Cô đến nhà chúng tôi trò chuyện và đàn hát rất tương đắc. Nhìn cô ôm đàn say sưa hát, tôi thấy âm nhạc hình như trổ nốt đen, trắng trong máu, trong tim cô. Cô hát tự nhiên, nhẹ nhàng và thanh thoát hệt như dáng dấp và con người. Tôi rất thích lối luyến láy của cô và phải thú nhận một điều, tôi học và cũng bắt chước lối luyến láy của cô khi hát. Cô và chúng tôi hát Đạo Ca. Chúng tôi tập bài “Chân Nguyên”, một bài hát mà cô hát rất đạt và hay của Trực Tâm. (Vài ngày sau tôi có gặp tác giả và cùng cô trò chuyện ở chùa TQ do ni sư Chơn Đạo trụ trì). Cô dạy tôi hát hai ba bài Đạo Ca do cô sáng tác. Những ca từ trong sáng, âm điệu nhẹ nhàng, lưu chảy, nói về Phật Đạo và hình ảnh ngoan hiền của người con gái đi lễ chùa.

CaSiHaThanh-13.jpg

Ngày hôm sau chúng tôi cùng cô dự lễ Phật Đản và cô lên sân khấu hát. (Tôi cũng gặp ca sĩ Phương Dung ở đây). Cô mặc một chiếc áo dài có vẽ hoa sen. Cô dịu dàng, thanh thoát, trang nhã và trẻ hơn bao giờ. Cô hát Đạo ca đẹp và cao quý như cô sinh ra để hát Đạo ca vậy. Ca từ phát huy lễ nghĩa của con người để tu thân, âm nhạc phả vào không gian cái khí thiêng của cỏ cây vạn vật. Giọng hát từ đáy lòng của cô như gió chuyên chở làn hương ca vô tận của đạo đức đến khắp phương trời.

Những năm sau 1984, cô bắt đầu bước vào Đạo Ca như một lẽ tự nhiên của người con Phật. Tôi không ngạc nhiên khi sự nghiệp ca hát của cô nghiêng về khúc rẽ đó vì tôi cũng cảm nhận được niềm hạnh phúc khi mình hát Phật ca. Kinh Phật rất khó học và hiểu. Nó khó với tôi không những vì ý nghĩa thâm sâu mà còn gây trắc trở lớn vì ngôn từ Việt pha Hán, Phạn, thành ra rất khó nhớ. Tuy nhiên âm nhạc mang âm điệu, ca từ lập đi lập lại, sự sắp xếp cung bậc cao thấp, luyến láy, khiến óc con người dễ cảm nhận và nhớ nhanh hơn. Giọng hát Hà Thanh rất riêng, không lẫn vào đâu được, trong và cao nên cô có thể bay bổng ở những nốt cao và đáp xuống dễ dàng ở những nốt thấp trong âm vực một bài hát. Do đó cô hát Đạo Ca thật hợp và tuyệt. Một người bạn bảo tôi, giọng cô “sang, quí phái”, tôi không ngờ cái chất “noble” nó cũng đọng được trong giọng hát. Phải chăng giọng hát và con người thường đi đôi với nhau? Hay là nét thanh tân, khuê các của đất thành nội cổ kính đã ấp ủ, nuôi nấng người nữ sinh Đồng Khánh để hun đúc, làm nên một giọng ca vương giả đất Thần Kinh.

Trong lần tiếp xúc với nhạc sĩ Nguyễn Văn Đông ở Việt Nam, tôi có đàm đạo với chú về âm vực và ca từ của những sáng tác chú đã viết trong những thập niên trước 1975. Chú nói Thái Thanh có âm vực tốt, hát được những bài có nốt cao như “Mấy dặm sơn khê” của chú rất tuyệt vời. Hà Thanh cũng vậy, Cô hát dễ dàng những bài hát có âm vực rộng của chú viết. Nhìn chú trân trọng lấy chiếc máy hát cũ mở cho tôi nghe những ca khúc Hà Thanh hát nhạc xưa của chú, tôi biết chú trân quí Hà Thanh biết dường nào. Tuy không còn gặp lại cô sau ngày cô qua Mỹ, nhưng chú vẫn dõi theo âm ba tiếng hát ngọt ngào của con hoạ mi xứ Huế.

Nhìn lại những bông hoa tinh thần tuyệt sắc là những bài Phật ca mà Hà Thanh đã hát, tôi thấy được cô hát Thiền Ca rất nhiều. Ngoài những CD như : Ngát hương đàm – Phật Ca, Duy Cường hòa âm (1999) và Nhành dương cứu khổ – Phật Ca, Trầm Tử Thiêng hòa âm(2003) còn rất nhiều bài hát được lưu hành trên các website Phật giáo, you tube, hay những trang nhà cá nhân . Tôi thích nhất là bài “Chân Nguyên”, còn những bài rất xuấc sắc khác mà khi cô hát tôi cảm được chất thiền lưu chảy trong người cô như “Thích Ca Mâu Ni Phật”, “Lạy Phật chứng tri lòng con”, “Kết hoa dâng cúng Phật đài”…v..v..

Hôm nay cô đã thanh thản đi về nơi tít tắp Chân Nguyên nào đó không còn những phiền muộn, đau đớn của kiếp người nhưng tiếng hát cô vẫn hoài vang vọng. Tôi có nghe về một thứ hương hoa thơm ngược gió của những người đức hạnh. Tôi không dám xét đoán hay đưa đến một kết luận vội vã nào về cô. Nhưng tôi biết chắc đoá hoa hương sắc Hà Thanh mãi thơm, mãi xanh ngát trong lòng những người mến mộ.

Trịnh Thanh Thủy

Nhạc Phẩm “Chân Nguyên”, tác giả Trực Tâm, Hà Thanh trình bày:

Advertisements
Categories: Bài viết về Hà Thanh, Linh Tinh | Leave a comment

Post navigation

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

Blog at WordPress.com.

%d bloggers like this: